Với "Hoài Niệm Thu" Lệ Hằng đã dọn ra một bữa tiệc lời - Paul Nguyễn Hoàng Đức




VỚI “HOÀI NIỆM THU”
LÊ HẰNG ĐÃ DỌN RA MỘT BỮA TIỆC LỜI
Paul Nguyễn Hoàng Đức

Người Việt có câu tôn vinh chữ nghĩa “Lời chào cao hơn mâm cỗ”. Người Việt đói nghèo triền miên, thậm chí còn “ăn mắm mút dòi” mà lại đề cao chữ nghĩa như vậy, bởi người Việt cũng biết chữ nghĩa mang uy lực của vua chúa, cũng như giá trị của thánh hiền, cần một văn bản họ phải đi vài cây số thuê viết là thường. Với người Hoa cũng vậy, chữ nghĩa được tôn vinh tột đỉnh, khi trí giả thượng thừa Lão Tử nói với Khổng Tử lúc tiễn chân rằng “Kẻ tiểu nhân tiễn nhau bằng tiền bạc, người quân tử tiễn nhau bằng lời nói”.

Hôm nay tôi thật sự cảm thấy hân hạnh và xúc động khi đọc bài “Từ tuyệt tác hội họa đến nỗi đau bi hùng trên thập giá nhân sinh” viết về bài HOÀI NIỆM THU của tôi.
Như trên tôi đã nói, một lời chào đã cao hơn mâm cỗ, vậy một bài viết đăm đắm cho mình dài xuyên những đêm trường và ngụp lặn trong cảm xúc lên bổng xuống trầm theo dòng chảy từ non cao về cửa biển sẽ chở mang hằng hà châu báu xiết bao?! Nhưng đây không phải là lần đầu thi sĩ, phê bình gia mới nổi viết về tôi, mà cô đã viết về tôi ngót cả chục bài, mỗi bài là một dòng sông thao thiết chảy… Nhưng đặc biệt với bài này, tôi bỗng sống động tâm cảm muốn tung tăng thăng hoa một áng văn đáp lời… Đó cũng là tiếng vọng cho một làn điệu cực đẹp đã phát ra…
Các chuyên gia mỹ học cho rằng: trong nghệ thuật, những tác phẩm vĩ đại thường là tình yêu sét đánh. Theo kinh nghiệm của tôi, “sét đánh” thì thường không mang theo bất kỳ “thiên vị” hay định kiến nào, một bóng hồng xuất hiện trước mắt, ta thốt lên “đẹp quá!” điều đó không hề chứa một chút định kiến nào! Mà tình yêu sét đánh thì bao giờ cũng giông tố mãnh liệt, rồi kéo theo mưa dài lẫn cầu vồng bảy sắc…
Mùa thu là một thách thức với các thi nhân, bởi vì nó đẹp và lung lạc đến diệu kỳ. Trí giả Phạm Công Thiện đã từng viết một câu rất xác đáng “Tôi thích vào trong những ngôi nhà kín cổng cao tường”. Đó là cách người ta muốn vào trong nhà giàu có, nhiều không gian đi lại, nhiều đồ đạc để ngắm nghía, và nhiều thứ để hưởng lạc… mấy ai muốn bước vào nhà nghèo phên vách hở hang chưa vào đã đếm hết mọi thứ bên trong chỉ bằng vài nháy mắt… một người đẹp cũng vậy, nếu ta muốn chinh phục nàng có thể phải đấu gươm và súng… như nàng Helen kia đã bắt cả thành Tơ-roa và quốc gia thần thánh thuộc dãy Ô-lanh-pơ phải chìm trong biển lệ và máu suốt 9 năm dòng…
Chủ thể nghệ thuật luôn là tác giả. Nhưng tiếng sét nhắm vào tác giả là đối tượng đủ sức để thắp chớp giữa trời. Bài “Hoài niệm thu”, một thách thức, một tiếng sét của tôi hoàn toàn đã trở thành lời mời gọi mê hoặc và lung lạc, tạo cho tác giả Lê Hằng một sức mạnh công phá cửa đập trên núi cao để nó ùa xuống như một dòng thác lớn…
Nếu xét theo vài bài phê bình, thì có thể nói Lê Hằng lớn lên như thổi sau mỗi bài viết. Từ lớn lên thậm chí không đúng, mà cô dường như không có tuổi thơ khi chập chững bước vào tháp ngà của thi ca, mà ngay đó, cô bước vào lâu đài với một điệu vũ thành thạo trên đôi chân duyên dáng uyển chuyển, và trên đầu là một mái tóc dường như không cách nào người ta không tưởng tượng – nó đang đội vòng nguyệt quế?!
Lê Hằng mở đầu mùa thu với câu của triết gia Nietzsche: “Tôi nhận thấy rằng Mùa Thu là mùa của Tâm Hồn nhiều hơn là mùa của Thiên Nhiên.” Rồi cô dẫn thơ mùa thu của Nguyễn Khuyến, Vũ Hoàng Chương, Xuân Diệu, rồi bản Xô-nê 73 William Shakespeare… Nói chung là không chỉ lý trí lập trình xuyên suốt, cảm xúc chín muồi sinh động, mà còn “nói có sách mách có chứng” rất kinh viện.
Một nhạc sĩ sẽ rất hạnh phúc khi có một ca sĩ thể hiện được bản nhạc tầm vóc của mình. Tôi thật sự xúc động và hạnh phúc khi được một người giầu trí tuệ và thiên bẩm thi ca như thi sĩ, phê bình gia Lê Hằng viết trong đam mê dào dạt!
Paul Đức 14/8/2019

Với "Hoài Niệm Thu" Lệ Hằng đã dọn ra một bữa tiệc lời - Paul Nguyễn Hoàng Đức Với "Hoài Niệm Thu" Lệ Hằng đã dọn ra một bữa tiệc lời - Paul Nguyễn Hoàng Đức Reviewed by Lê Sính on 12:05 AM Rating: 5

No comments:

Powered by Blogger.